Robert 't Hart- Blog over risicomanagement

www.risicomanagement.nl

Tagarchief: risicomanagement


by Een reactie plaatsen

Strategisch risicomanagement op agenda directie

Grote overheidsorganisaties hebben heel wat schoteltjes in de lucht te houden en lopen daarbij vanzelfsprekend risico’s. Gedegen risicomanagement kan zeker in deze turbulente tijd met veel bezuinigingen helpen een balans te vinden  tussen risico’s nemen en risico’s beheersen.

Als risicomanager kom je nog eens ergens, en zo zat ik laatst aan tafel bij de directie van zo’n organisatie. De organisatie wil een voorbeeld zijn; daarom een aantal insights voortkomend uit de boeiende bijeenkomst.

Regels, formats en dialoog
Er zijn reeds een aantal slimme beheersmaatregelen. Zo kent deze organisatie  een procedure voor de meest risicovolle activiteiten/ projecten. Afspraak hierin is dat de verantwoordelijke projectmanager de verplichting heeft om reflectie te organiseren,  maar wel zelf kan kiezen welk instrument (bijv. risicoanalyse, gateway review etc.) hij hier voor inzet.

De stap om een interne kenniskring risicomanagement, met vertegenwoordigers uit verschillende organisatieonderdelen, actiever neer te zetten, kan ik als risicomanager alleen maar toejuichen, want het delen van informatie met betrekking tot risico’s krijgt hierdoor een duurzaam karakter. Nadrukkelijk gaat het dus zeer zeker niet om een formatje invullen maar over het gesprek.

Risk elevator pitch 

Uit de sessie bleek dat incidenten meestal te laat naar boven kwamen, maar ook dat de grootste strategische risico’s eigenlijk niet expliciet als directieteam gezamenlijk besproken werden. Ja eilandjes culturen zijn nog steeds van alledag.

Om het goede voorbeeld als DT te geven stelde ik voor om een aantal strategische risico’s op structurele wijze met elkaar te bespreken. Dit door een betrokken medewerker die er veel vanaf weet,  een korte presentatie te laten geven over dit strategische  risico’s en de huidige stand van zaken. Op die wijze ontstaat gezamenlijke betrokkenheid en wordt onderling specialistische kennis uitgewisseld.  Bijkomend voordeel is dat medewerkers zich gerespecteerd voelen en de afstand naar een DT kleiner wordt.

Schermafbeelding 2013-04-08 om 17.05.51

Het directieteam gaat daarom kijken hoe zij risicomanagement structureel een plek op agenda kan geven, om zo het goede voorbeeld te geven aan de decentrale organisatieonderdelen. Zij beseffen terdege dat hierdoor er een cultuur ontstaat waarin fouten worden gedeeld, risico’s worden beheerst en ongelukken worden voorkomen!


by Een reactie plaatsen

Risico intelligentie verbeteren

Naar aanleiding van een eerdere blog over risicointelligentie  mocht ik afgelopen week bij  omroep MAX het onderwerp kort uitleggen.  Hieronder de vragen &  antwoorden uit het programma kort op een rij.

Wat is risico intelligentie ?

De vaardigheid om de kans van risico’s (positieve en negatieve) nauwkeurig in te schatten.  Met deze vaardigheid kun je beter met onzekerheden omgaan.

Wat is er zo goed aan risico’s nemen?

Prima vraag omdat het risico’s als iets positief neerzet. Voor mij is het vanzelfsprekend dat je door risico te nemen, je ontwikkelt en vooruitkomt. Maar toch leeft er bij veel mensen het besef dat ze risicomijdend zijn. Terwijl deze mensen wel het risico hebben genomen te leren lopen.  Je risico nemende houding uit je jeugd kun je dus onderweg kwijt raken, lijkt het.  Wellicht raak je door te verliezen, “het minder te doen dan de rest met school of sport” het vertrouwen in jezelf kwijt . En juist vertrouwen in jezelf is noodzakelijk is om risico’s te durven nemen.

Zijn we goed in het inschatten van risico’s ?

Nee,  het blijkt dat we hier niet goed in zijn. Er zijn mensen die risico’s rationeel benaderen of puur op onderbuik gevoel. Maar juist in dat onderbuik gevoel ofwel de  “ intuïtie ” zitten een paar brainbugs die je niet moet onderschatten.  Door de beschikbaarheidsbias schatten we risico’s die we via de media tot ons krijgen hoger in.  Concreet; door een vliegtuigramp ervaren we vliegen als onveiliger.  Aan de andere kant onderschatten we risico’s waar we zelf een aan het roer staan (control illusie). Als je aan een zaal met 100 man vraagt wie rijdt er beter dan gemiddeld zal 75%-90% zijn hand opsteken.

Kunnen we slimmer worden in het nemen van risico’s ?

Schermafbeelding 2012-12-12 om 19.39.56

Je kunt slimmer worden door de juiste balans te zoeken tussen het gebruik van je hersenen en je onderbuik gevoel (die je dus op het verkeerde been kan zetten).

Kies een klein risico wat je meerdere keren kunt nemen en waarvan je snelle feedback krijgt. Bijv. koop een partij verschillende stoelen bij de tweedehands winkel. Schat het percentage per stoel in,  dat je ze via marktplaats met 20% winst verkoopt.  Vervolgens toets je dit met de praktijk. Uiteraard hou je  de vooraf ingeschatte kans en daadwerkelijk gerealiseerde winst systematisch bij en zal je door hiervan te leren steeds dichter bij de werkelijkheid komen.

Sta je voor een groot risico?

Doe dan het volgende:

  1. Inventariseer wat je over het risico weet. Som alle stukjes informatie op waarover je al beschikt en die relevant zijn voor de bewering, hoe zijdelings ook
  2. Beslis voor al die stukjes of ze de bewering
    1. waarschijnlijker/onwaarschijnlijker maken,
    2. en in welke mate ze invloed hebben op de kans dat je gelijk hebt
  3. Na afloop daarvan zou je intuïtief of gevoel moeten hebben waarvan de sterkte varieert al naar gelang de mate van geloof in je bewering
  4. Vertaal dat gevoel in een percentage
Schermafbeelding 2012-11-15 om 13.52.05


by 1 reactie

Principes risicomanagement

De risicomanager (met hopelijk voldoende sociale vaardigheden)  gaat met veel enthousiasme aan de slag. Maar wat blijkt…men zit niet op hem of haar te wachten. Met enige regelmaat krijgt hij te horen dat:

    • hij zich beter met zijn werk kan bezighouden, dan allerlei onzinnige scenario’s uit te werken die toch niet zullen optreden;
    • hij veel te negatief is en het allemaal wel zal meevallen;
    • hij de moeilijkheid van het werk schromelijk overschat en dat er dus geen risicomanagement nodig is;
    • hij altijd het verkeerde moment kiest om risico’s aan te dragen;
    • hij zich vooral geen zorgen moet maken, want veel zaken worden al beheerst.
    • (Bron; het boekje ARIE van de gemeente Amsterdam)

Uitleg weerstand en principes

Bovenstaande weerstand is herkenbaar. Maar hoe ga je hier nu mee om? Voor het antwoord op deze vraag moet ik aanhaken bij de ISO31000 norm.  Deze bestaat uit 3 onderdelen voor integraal risicomanagement;

  • Hoe voer ik een risicoanalyse uit ?
  • Hoe borg ik het in mijn organisatie?
  • Hoe kijkt mijn organisatie naar risicomanagement?

Het derde punt gaat mijn inziens over cultuur. En die cultuur wordt bepaald door de beelden die mensen hebben bij het onderwerp risicomanagement. En dat is vaak niet positief! Hoewel de ISO31000 een aantal mooie principes kent, ga ik er in mijn praktijk anders mee om. Over het algemeen inventariseer ik eerst de weerstand tegen risicomanagement en daarna benoem ik principes “tegeltjeswijsheden” om daar op een positieve wijze op te reageren.

Een voorbeeld:

  • Weerstand; de afdelingshoofden denken bij het onderwerp risicomanagement “dit kost me veel tijd en geld om straks allemaal risico’s te beheersen”
  • Antwoord d.m.v.  het principe; “het merendeel van de risico’s beheersen we uitstekend” of “risicomanagement is geen doel op zich”

Tot slot

Belangrijke eerste stap voor een zorgvuldige implementatie is het benoemen drie tot 5  principes, welke passen bij de context van de organisatie. Slim is om deze samen met de directeur vast te stellen en deze regelmatig te blijven communiceren.  Hieronder een lijst met bruikbare principes. 

  • Doelen en risico’s horen bij elkaar
  • Risicomanagement geeft vertrouwen
  • Als je alles onder controle hebt, ga je niet hard genoeg
  • Een manager zonder risico’s is een slechte manager
  • Een goede manager neemt risico’s en communiceert erover
  • Als je niet naar risico’s vraagt, krijg je ze ook niet te horen.
  • Twee weten meer dan één.
  • Wie zijn risico’s niet kent, heeft geen keuze.
  • Risico’s worden het best beheerst door hen die er belang bij hebben.
  • Wie niet reflecteert op successen en fouten, is gestopt met leren.
  • De meeste risico’s worden goed beheerst
  • Risicomanagement gaat om expliciteren van kennis
  • Risicomanagement is geen doel op zich
  • Innovatie en risicomanagement gaan goed samen
  • 90% van de risico’s heeft als oorzaak menselijk handelen
  • Fouten maken doe je niet alleen
  • Een auto zonder remmen gaat niet hard.
  • Ondernemen is risico’s nemen en van fouten leren
  • Risicomanagement heeft als doel incidenten eerder naar boven te halen zodat er nog keuzemogelijkheden zijn qua bijsturing


by Een reactie plaatsen

Waarom organisaties niet leren van succes? Leren van de Hanzelijn?

Van je fouten leer je het meest. En binnen organisaties kun je synergie behalen door van elkaars fouten te leren. Probleem is dat -door een negatieve foutencultuur -fouten niet snel met elkaar gedeeld worden.  En het duurt vaak wel enkele jaren om een dergelijke cultuur te doorbreken.  Wellicht moeten we het anders aanpakken en kunnen we fouten / risicomanagement beter succesmanagement noemen. Immers successen delen mensen eerder met elkaar dan mogelijke falen. Maar wat blijkt organisaties leren ook niet van hun successen.  Waarom niet? Drie oorzaken:

Overschatting managementbeslissing en onderschatting omstandigheden.

Als we succes hebben dan wijten wij het aan onze recente eigen goede (management) beslissingen en vergeten we  -voor het gemak-  de omstandigheden waaronder het succes is bereikt. Het kan zijn dat het een slechte beslissing was maar door het omvallen van een concurrent het alsnog een succes werd.  Zeker in deze onzekere tijden spelen de omstandigheden waaronder het succes bereikt werd een grotere rol. En deze  omstandigheden zijn vaak niet beïnvloedbaar of te managen en daarmee is het vaak toeval of geluk.

Overmatig vertrouwen in eigen kunnen.

Succes vergroot ons zelfvertrouwen en  dit is prima tot een bepaalde grens. Te veel succes zorgt voor overschatting van ons eigen kunnen en dan stoppen we met leren. . Zodra het geluid ontstaat  ”alles wat ze aanraken is goud” moet je er vanuit gaan dat het bedrijf vanuit optimisme grotere risicovolle beslissingen zal gaan nemen. Een voorbeeld.

Ducati begon in 2003 mee te doen aan de Grand Prix motorraces. Het eerste jaar waren de verwachtingen niet hoog gespannen; het was een jaar om ervaringen op te doen en te leren van gemaakte fouten. Hun motor had 28 sensoren om de prestatie parameters (PK , temperatuur) te meten. De berijders kregen na elke race een debrieffing over hun handelen en het effect op de prestaties van de motor. Het was een lerende organisatie.  Tot ieders verrassing werd het team 2de in het eindklassement; een ongelofelijke prestatie voor een debuterend team!  Het vertrouwen van het team was zo groot dat ze verwachten het jaar erop nummer 1 te zijn.  Ze besloten de motor totaal te veranderen en vervingen 60% van alle onderdelen. Helaas vielen de prestaties het jaar erop tegen, het team eindigde met veel moeite op de derde plek. Dit werd als verlies ervaren. Overtuigd van hun eigen kwaliteiten hadden ze immers op de volle winst gerekend.  Vanaf dat moment was er weer volop aandacht voor het testen en meten van de prestaties. Uiteindelijk werden ze in 2007 wereldkampioen.

Niemand vraagt naar de keuzes en omstandigheden van het succes.

Een derde oorzaak,  waarom we niet leren van onze successen is dat ze niet vaak worden geëvalueerd. Het is toch goed gegaan en het projectteam claimt zijn succes. Dan is het natuurlijk niet plezierig als- na een evaluatie- blijkt dat het door geluk een succesvol project is geworden. Toch kun je als je de omstandigheden rondom dit succesvolle project niet weet, ook onvoldoende zeggen over de kwaliteiten van dit team.

Tot slot

Afgelopen zaterdag bleek dat aanleg van de Hanzelijn (spoorlijn)  in tegenstelling tot vele andere infra-projecten juist goedkoper uitpakte. Wellicht leerzaam om te onderzoeken  onder welke omstandigheden dit mooie resultaat werd bereikt.

Bron: voor deze blog heb ik gebruik gemaakt van een artikel uit de Harvard Business Review 2011  ”why leaders don’t learn from succes”

Schermafbeelding 2012-10-21 om 20.40.10


by Een reactie plaatsen

NRC; Machtige manager neemt meer risico’s

In het NRC van afgelopen zaterdag een stuk naar mijn hart getiteld “machtige manager is grotere waaghals ” (door Jorg Leijten). Al jarenlang boeit het mij hoe mensen aan de top komen (door risiconemend gedrag) en wat er gebeurt als ze dan uiteindelijk aan de top staan. In deze blog een korte samenvatting met de genoemde onderzoeken wat duidelijker op een rijtje gezet.

Voorbeelden genoeg

Het start met de quote na de overname van ABN AMRO van Jean Paul Votron ” slechts weinig mensen kunnen wat ik kan”. En iedereen weet hoe dit afgelopen is. De afgelopen jaren zijn er meer dan genoeg voorbeelden van hoe het verwerven van een machtspositie in de jaren erna leidt tot het nemen van ongezonde risico’s. De vraag die gesteld kan worden is of machtige personen vatbaar zijn voor de verleidingen die aan hun positie kleven? en gaan ze daardoor de fout in?

Onderzoeken

In het artikel worden meerdere onderzoeken/boeken genoemd.

  • Het Winnaarseffect van de Ian Robertson; over de invloed van macht en successen op onze hersenen hebben. Winnaars maken meer dopamine aan en dit speelt een grote rol bij de motivatie. De focus komt daarmee te liggen op het bereiken van meer succes, het maakt je doelgerichter, zelfverzekerder en minder angstig voor risico’s en bedreigingen door anderen. Het aanmaken van dopamine zou bovendien leiden tot egocentrisch gedrag. Heeft dit ook bij Lance Amstrong een rol gespeeld vraag ik mij af…
  • Intermediair Leiderschapsonderzoek; toont aan dat mensen in een hoge positie eerder geneigd zijn een groter gokje te nemen op grote promotie dan mensen in een lagere positie.
  • De Amerikaanse onderzoeker John Maner deed een test met virtuele ballonnen. Met een muisklik kon je er meer lucht in blazen. Meer lucht betekende meer beloning. Wat bleek; mensen in machtige positie gingen langer door en namen het risico dat de ballon zou klappen.

Sterk tegenspel; de hofnar

Wie een hoge positie heeft, is bereid meer risico’s te nemen met als doel nog machtiger te worden. Daarin schuilt het gevaar van zonnekoninggedrag. Om te voorkomen dat er te veel onverantwoorde risico’s genomen worden is het organiseren van tegenspraak noodzakelijk. De onderzoeker Joris Lammers pleit voor een soort hofnar, welke topmensen makkelijker zou kunnen bekritiseren. Andere genoemde adviezen zijn:

  • collegiaal bestuur; ofwel zorg ervoor dat niet iemand in zijn eentje alle belangrijke beslissingen neemt
  • een sterke RvC/RvT/ audit cie
  • een cultuur te zijn waarin mensen gecorrigeerd worden.
  • Verplichte diversiteit van de betrokken mensen bij de besluitvorming moet worden

De laatste oplossing (helaas niet genoemd in artikel) zou zijn een dopamine meter voor de Raad Van Bestuur. Bij een te hoge score mag hij niet alleen handelen!!


by 1 reactie

Margin call, lessen risicomanagement

Gisteren op aanraden van collega’s de film Margin Call gezien. Een prima film over de combinatie ethiek en risicomanagement.  Anders dan  de inside job, waarin het grote verhaal rondom de oorsprong van de  crisis wordt geschetst, wordt het hier klein gemaakt. Het gaat hier enkel over een bank  met directeuren en medewerkers met hen persoonlijke afwegingen als onderdeel van een systeem. De film maakt duidelijk dat risicomanagement niet om de modellen maar om de menselijke dilemma’s gaat.

Ontslag risicomanager

In deze eerste scene wordt gelijk de risk manager ontslagen. Deze geeft een USB stick aan een jonge consultant welke uit deze gegevens analyseert dat het onderliggende investeringssysteem van de bank niet meer houdbaar is.  Hij escaleert waarbij duidelijk wordt dat hoe hoger de functie hoe minder men van de modellen/ risico’s snapt.  Vervolgens vinden vergaderingen op een steeds hoger niveau plaats. Uiteindelijk zelfs de CEO welke als standpunt heeft;  “beurkraches zijn van alle tijden, je moet alleen zorgen dat jij als eerste het weet zodat je anderen met de ellende kunt opzadelen”.  Na veel gelobby besluit de CEO de aandelenpakketjes (met rotzooi) binnen een paar uur te  laten verkopen. Hun klanten en daarmee medewerkers en de maatschappij zullen hierdoor in de problemen komen.

Are you with me?

De bank kenmerkt zich door een gebrek aan moreel besef wat hun handelen voor consequenties voor mens en maatschappij met zich mee brengt.  Er wordt wel over gesproken maar alleen in trends en percentages verpakt.  Jonge medewerkers welke nog moreel besef lijken te hebben, worden meegezogen. Opvallend vaak vinden er onderonsjes plaats. Kennelijk noodzakelijk om het onethische systeem in tact te houden. Continu word gepeild hoe de ander erin zit. Are you with me? En zeg je ja, dan dikke bonus. Maar ook wordt vooruit gedacht “wie” er met bonus geofferd zal worden.

Besef

Deze film doet me beseffen dat het Systeemrisico eigenlijk het systeem risico van ethisch handelen betekent. Helaas is het van alle tijden en zal door het redden van de banken de urgentie van verandering niet  worden gevoeld. Zo  blijkt uit het Financiële Dagblad van 25 augustus jl. dat het vak ethiek nog steeds als pretvak wordt ervaren! Het zelfreinigend vermogen vermogen lijkt laag en hierbij zal ook wetgeving  niet helpen.

Wellicht helpt het doordat er straks nieuwe banken ontstaan (bijv. Linkedin- bank) welke net als Triodos en ASN zich onderscheiden.  Ook kunnen bepaalde banken geboycot worden door de institutionele beleggers. Maar het mooiste  zou zijn als banken zelf hun organisatiecultuur zouden laten beoordelen door hun eindklanten, of door  andere sectoren. Iemand vanuit de zorgsector eens de banken cultuur laten beoordelen, lijkt mij verfrissend!


by 1 reactie

Hulde voor de gemeente Haren! Goede risicobeheersing Project X Party

Gemeenten zijn zo langzamerhand voor elk maatschappelijk risico verantwoordelijk. Je kunt het zo gek nog niet bedenken of ze hebben er wel mee te maken. Het gaat van jeugdzorg/bijstand/krukken/paspoorten/huishoudelijke hulp tot en met vergunningen/infrastructuur/cultuur. En uiteraard ook de openbare veiligheid. In dit geval, de veiligheid van grote evenementen.

Gisteren werd in nieuwsuur de loco burgemeester van Haren stevig aan de tand gevoeld over de rol van de gemeente bij de risicobeheersing van het facebook project X-party. Hebben zij juist gehandeld? Was er te veel of juist te weinig ME? Hadden ze het niet kunnen ombuigen naar een positief feest? Je kunt het in dit soort situaties kennelijk nooit goed doen als gemeente. Zonder elk interview gelezen te hebben wil ik in deze blog vanuit risicomanagement een frisse blik werpen.

Nederlandse Herfst

Vanuit de risicomanagement gedachte, is het slim te beginnen met een formulering van het risico.

De gebeurtenis is een feestje (met onbekend aantal en samenstelling deelnemers) dat plotseling omslaat in ordinaire slooppartij met als gevolgen gewonde burgers en meer dan een miljoen euro schade. Mogelijke oorzaken zijn naast de Facebook oproep, ook de extreme media (en social media) aandacht, waardoor kennelijk ook het verkeerde publiek zich geroepen voelt die kant op te komen. Ook is er weinig te doen in Haren zodat verveling kan omslaan naar vandalisme.

Na de definitie is het van belang kans en impact in te schatten. De signalen waren vooraf duidelijk dat dit wel eens uit de hand kon lopen. Immers bij vergelijkbare feesten in Duitsland, en Amerika, is dat ook steeds het geval. Het voorbeeld van een huis in Texas met een schade van $ 500.000 is gemakkelijk te vinden op internet. Kortom een hoge kans (70%) en een mogelijk behoorlijke impact. (500+)

Beheersing gemeente Haren

Risico’s zijn op twee manier te beheersen; enerzijds kun je de oorzaak aanpakken anders zijds kun je proberen de gevolgen te beperken. Bijv. om de oorzaak van brand te verkleinen kun je stoppen met in huis te roken. Om de gevolgen te beperken kun je een rookmelder in huis plaatsen.

Beheersing is lastig als je niet weet hoeveel deelnemers er komen (20.000 of 2.000). Je probeert informatie in te winnen, bijvoorbeeld over het aantal feestgangers wat gaat komen. Toch is niet alles openbaar aangezien hooligans vaak via telefoon opereren. In dat geval dien je je op het ergste voor te bereiden. Je gaat er dan vanuit dat het gaat gebeuren en zorgt er voor de gevolgen te beperken (ofwel voldoende ME in de buurt). Dit heeft toch gewerkt. Het had mijn inziens zeer veel slechter kunnen aflopen. De gemeente heeft daarnaast ook geprobeerd de oorzaken aan te pakken door ook de media en social media op te zoeken. Ook is overwogen om zelf proactief een feest te organiseren, zodat er wel wat te doen was in Haren. Toch is besloten dit niet te doen uit angst hierdoor een betrokkene in het geheel te worden , met alle aansprakelijkheidsissues van dien.

Complimenten voor gemeente Haren

Voor een kleine gemeente met 180 medewerkers (150 fte) hebben ze toch mijn inziens adequaat gehandeld, door direct de samenwerking met andere partijen op te zoeken. Er zijn vooraf beheersmaatregelen genomen, en ook heeft de gemeente regelmatig de media opgezocht en is er een meldpunt ingesteld voor burgers om schade te melden.

Je kunt wel vraagtekens zetten over de kwaliteit van de uitvoering van deze maatregelen, met name ten aanzien van gebruik social media. Twitteren dat je absoluut niet naar Haren moet komen kan wel eens averechts werken. Ook de risico-afweging wel of niet een feest organiseren voelt mij wat onnatuurlijk aan. Wellicht hadden ze een extra aansprakelijkheidsverzekering moeten afsluiten. Maar hopelijk komt er een goede evaluatie en kunnen ook andere organisaties hier van leren. Want reken maar dat dit vaker gaat voorkomen!


by 1 reactie

Overzicht opleidingen risicomanagement

In steeds meer vacatures wordt ervaring met risicomanagement gevraagd. Gelukkig wordt het aanbod van opleidingen waarin integraal risicomanagement centraal staat ook steeds groter. Op menig universiteit en HBO-instelling wordt risicomanagement als specialisatievak aangeboden. Toch biedt slechts een klein aantal opleidingsinstituten volledige risicomanagement-opleidingen aan. Ik heb de huidige risicomanagement-opleidingen op een rijtje gezet. Mocht ik nog opleidingen missen, dan hou ik mij aanbevolen.

De risicomanagementacademie biedt een keuzemenu voor iedereen die met risicomanagement aan de slag wil. Deelnemers kunnen een volledig opleidingspakket samenstellen, maar kunnen er ook voor kiezen een leerlijn te volgen van 4 colleges ( bijv. Gedrag en cultuurverandering).

Universiteit Twente; master risicomanagement  De Universiteit Twente biedt een tweejarige post master (50% Enschede, 50% Utrecht). Het betreft een zeer brede opleiding voor hoger opgeleiden die op zoek zijn naar verbreding en verdieping van kennis en vaardigheden op het gebied van risicomanagement. De opleiding leert de deelnemers om uitdagingen in hun bestaande of nieuwe functie aan te kunnen gaan. 15/16 november 2012 gaat de opleiding weer van start. Er is elke maand college op donderdag en vrijdag. Na het volledig en succesvol doorlopen van de opleiding ontvangt de deelnemer een diploma en de bijbehorende titel “Master of Science” (MSc). Kosten: 26.500 euro plus 6.500 euro voor overnachtingen en studiereis. Meer informatie 

Universiteit van Amsterdam, Enterprise Risk management. 

Deze opleiding geldt als afstudeerrichting van de Master Verzekeringskunde. Voor mensen met een vooropleiding HBO duurt deze opleiding 2,5 jaar. Voor universitair geschoolden is dit twee jaar. Colleges vinden plaats op dinsdagen. De opleiding start jaarlijks in september. Meer informatie

Haagse Hogeschool, master risicomanagement. De eerste professional masteropleiding in Nederland (geaccrediteerd in 2008). De opleiding kent drie niveaus: Foundation (operationeel niveau), Advanced (tactisch niveau) en Excellence (strategisch niveau).De Haagse Hogeschool biedt een doorlopende leerlijn, passend bij de dagelijkse praktijk van de student. Risicomanagement wordt integraal benaderd en de persoonlijke ontwikkeling van risicomanagementvaardigheden is een doorlopend thema. Het gaat dus niet alleen om de “harde” kant van risicomanagement. Na afronding ontvangt de deelnemer de mastertitel. De totale kosten van de opleiding bedragen 28.000 euro. Meer informatie

 

 


by 1 reactie

Praktijkvoorbeelden communicatie over risico’s en kostenbeheersing

Steeds duidelijker wordt dat niet alle risico’s koste wat het kost beheerst dienen te worden. De overheden zijn door hun middelen beperkt, en dus vinden scherpere afwegingen plaats over risico’s en beheerskosten. Van belang om deze afwegingen goed aan de buitenwereld te communiceren. Twee praktijk voorbeelden;

Prorail en sneeuw

Waarom rijden in Zwitserland de treinen gewoon door ondanks een dik pak sneeuw (mooi filmpje) en in Nederland bij 50 cm sneeuw niet? Woordvoerder: “Ook in Zwitserland kan sneeuw tot overlast leiden. Maar het is appels met peren vergelijken. Zwitserland ligt in de bergen en het sneeuwt er elke winter. De vraag is of het drie of vijf meter sneeuwt. De Zwitserse spoorwegen moeten zich dus ook maximaal voorbereiden op sneeuwval met dus hogere kosten. In Nederland kan het jaren niet sneeuwen. Dat vraagt om een andere aanpak.” Nederland heeft wel de laagste exploitatiekosten voor het spoor zo blijkt uit Rapport Tijdelijke commissie onderhoud en innovatie spoor blz.45

In deze situatie wordt afstand genomen van de vergelijking met Zwitserland waar treinen altijd rijden. Ik ben helaas het originele radio-fragment kwijt maar de woordvoerder vermelde destijds dat als wij hetzelfde als Zwitserland willen, de prijs voor een treinkaartje met 10-20 % om hoog moet.

Fiets of de Metro

De wethouder Vervoer heeft veiligheidsadvies naast zich neergelegd met de stelling dat de kans op calamiteiten erg klein is en dat het gebruik van de metro tot duizend keer veiliger is dan de fiets. De onveiligheid van de tunnel is niet toegenomen vergeleken met dertig jaar geleden en ook toen was de tunnel niet onveilig. Slechts de wettelijke tunnelvoorschriften zijn strenger geworden.

In deze situatie neemt de wethouder het risico zelf. De vergelijking met het fietsen is een slimme zet en plaatst het gevaar van de metro in perspectief. Dit doet mij denken aan een onderzoek naar het aantal extra dodelijke verkeersongelukken na 9/11. Doordat mensen niet meer durfden te vliegen, waren er in het eerste jaar na de aanslagen meer extra verkeersdoden dan  het aantal slachtoffers van de terroristische aanslag zelf. 1000 keer 1 slachtoffer is dus minder nieuwswaardig dan 1 keer 1000.

Tips voor communicatie over onzekerheden

  • Laat het dilemma zien waar je voor staat;   ”in deze economische tijden extra miljoenen voor metro?”
  • Stel je daarbij kwetsbaar op; ” we kunnen als overheid niet alles beheersen”
  • Communiceer kanspercentages en mogelijke impact;  ”kans is erg klein dat er iets fout gaat, kijk maar naar de afgelopen 50 jaar”
  • Omschrijf ook een concreet jip & janneke alternatief (ook kans en impact) ” de fiets is 1000 keer gevaarlijker”  Zoek deze vooral in relatief voor het nieuws onbekende ongelukken (die veel voorkomen)
  • Maak de kosten van beheersing concreet”die 500 mio kunnen we ook in jeugdzorg stoppen.



by Een reactie plaatsen

Boekenlijst risicomanagement

Regels of dialoog?

Hoewel risicomanagement veel de in Governance Risk & Compliance hoek wordt getrokken merk ik dat dit niet de goede weg is. Je krijgt de organisatie dan niet mee. Hieronder een stuk tekst uit een oud boekje over entrepreneural mangement, (1988 , Drs Kwik).

Ben het er niet mee eens,  maar het geeft wel een beeld hoe ondernemers (of ondernemende managers) soms naar de risicohouding van  staffuncties kijken. Risicomanagement hoort bij het management en gaat over hoe de organisatie en haar medewerkers omgaan met onzekerheden. Durven zij risico’s te nemen en durven zij over fouten te praten?  De mens  en cultuur kant vindt ik dus interessanter dan het proces zelf.

Boekenlijst

  • De zwarte zwaan van Taleb (filosoof), maakt duidelijk dat de wereld onvoorstelbaarder wordt dan ooit.  Deze zeer vernieuwde denker  mag niet ontbreken in je boekenkast. Hier een interview op TED waarin hij met Kahneman discussieert over de oorzaken van de economische crisis.
  • Ons feilbare denken van Kahneman (psycholoog) , legt onze breinbugs zeer goed uit! Hij onderscheid twee systemen die ons denken, doen en handelen beïnvloeden: onderbewuste (systeem 1) en onze ratio (systeem 2)
  • Risico-intelligentie (RQ)
  • Management van Onverwachte van Karl. E. Weick /Sutclife, laat zien dat vanuit de veiligheidswereld  (brandweer, NASA)  100% zekerheid niet bestaat en hoe je een risico-allerte organisatie met een positieve foutencultuur kunt creëren.

Los van bovenstaande boeken nog 2 artikelen/onderzoeken:

  • Robin Holt the talking cure  (2004, maar nog zeer actueel) geeft aan dat het voeren van dialoog over risico’s waardevoller is dan de focus op beheersing. Medewerkers noemen vaak geen risico’s uit angst voor het feit dat ze geen beheersmaatregel kennen.
  • Hoe krijgen risk managers meer invloed;  Annete mikes  (juni 2012) . Geeft inzicht hoe risicomanagement vanuit de compliance hoek, moeilijk op de strategische agenda komt. http://www.hbs.edu/research/pdf/11-068.pdf